کد خبر: 86345

کرمان خبر گزارش می دهد؛

افزایش نرخ ارز می‌تواند، باعث بهبود صادرات غیرنفتی و تراز تجاری شود.ولی تغییرات نرخ ارز در بلند مدت چون باعث افزایش هزینه های تولیدی از طریق افزایش قیمت مواد اولیه در تولیدات شده باعث زیان دهی در این شرکت ها می شود.

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی کرمان خبر، در دنیای امروزی که تمام کشورهای دنیا بهم وابسته هستند و مبادلات بسیاری صورت می گیرد. در هنگام صادرات و واردات کالاها معمولاً از پول به عنوان ابزاری برای تبادل این کالا ها استفاده میکنند. قیمت کالاها، تحت تاثیر نوسانات این نرخ، تغییر می یابد.

بنابراین با کاهش ارزش پول داخلی ، سطح قیمت ها افزایش می یابد، ولی قیمت های نسبی کالاها بدون تغییرباقی خواهد ماند و مقدار کمتری از کالاها و خدمات خریداری خواهد شد. منظور از ارز هر وسیله‌ای است که به صورت اسکناس، چک یا حواله در مبادلات خارجی جهت پرداخت‌ها استفاده می‌شود .و منظور از نرخ ارز خارجی عبارت است از مقداری از واحد پولی ملی که برای بدست آوردن واحدپول کشور دیگر باید پرداخت شود. نرخ ارز اقتصادکلان یک کشور را به سایر کشورها از طریق بازار کالاها مرتبط می سازد.

افزایش نرخ ارز می‌تواند، باعث بهبود صادرات غیرنفتی و تراز تجاری شود.ولی تغییرات نرخ ارز در بلند مدت چون باعث افزایش هزینه های تولیدی از طریق افزایش قیمت مواد اولیه در تولیدات شده باعث زیان دهی در این شرکت ها میشود.

در نمودار زیر روند رشد نرخ ارز را مشاهده می کنید :

 

 

 

در نمودار زیر روند رشد صادرات و واردات را صادرات میکنید:

در این دو نمودار ارتباط بین افزایش نرخ ارز و صادرات و واردات هماهنگی لازم را دارند ولی در کل واردات بیشتر از صادرات بوده است.

مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی با هدف ارائه یک تحلیل جامع از وضعیت اقتصادی کشور اقدام به تهیه مجموعه گزارش‌هایی در زمینه وضعیت متغیرهای اقتصاد کلان، سیاست‌گذاری اقتصادی، محیط کسب و کار و رصد و ارزیابی آثار تحریم‌های اقتصادی کرده است.

در گزارشی که با عنوان تحلیل وضعیت اقتصادی کشور توسط دفتر مطالعات برنامه و بودجه این مرکز منتشر شده، آمده است: نرخ ارز و سیاست‌گذاری‌های ارزی در ایران، همواره یکی از چالش‌های اصلی اقتصاد کشور بوده و تقریباً در تمامی دوره‌ها در محافل گوناگون علمی و سیاست‌گذاری اقتصاد ایران، مباحث مختلف و چالش‌برانگیزی پیرامون نحوه تعیین نرخ ارز و آثار آن بر متغیرهای اقتصادی در جریان بوده است.

نکته حائز اهمیت، آگاهی از آن است که تغییرات در نرخ ارز، مجموعه‌ای از تغییرات متفاوت و چه بسا متضاد را در بخش‌های داخلی و خارجی اقتصاد به همراه دارد که برآیند آن می‌تواند عملکرد اقتصاد کشور را تحت تاثیر قرار دهد.

تعیین نرخ ارز نقش موثری در صادرات و واردات به تبع آن تنظیم و تعدیل تراز تجاری کشور دارد. این اثرگذاری به خاطر نقشی است که این نرخ در تعیین قدرت رقابتی تولیدکنندگان داخلی در برابر رقبای خارجی در بازارهای داخلی و خارجی ایفا می‌کند که همه این عوامل در نهایت آثار خود را در میزان تولید و اشتغال بر جای می‌گذارند.

نرخ ارز، همچنین بر سطح عمومی قیمت‌ها و به تبع آن بر تورم اثرگذار است که این نیز خود از جهتی دیگر می‌تواند بر قدرت رقابتی تولیدکنندگان و نیز سطح تولید و اشتغال اثرگذار باشد، لذا با توجه به پیامدهای گسترده تغییر نرخ ارز در عملکرد اقتصادی کشور، تعیین نرخ ارز و سیاس‌گذاری های ارزی از اهمیت بالایی برخوردارند.

این امر در شرایط کنونی به خصوص پس از اجرای فاز اول هدفمندی یارانه‌ها، افزایش تحریم‌های بین‌المللی، جهش و نوسان شدید نرخ ارز غیررسمی در بازار آزاد از اهمیت بیشتری برخوردار است.

یکی از مباحثی که همواره در جریان تعیین نرخ ارز، توجه و تاکید زیادی برآن می‌شود، آثار افزایش یا کاهش نرخ ارز بر تراز تجاری است.

عده‌ای با استناد به مباحث تئوریک بیان می‌کنند که برای رشد و توسعه صادرات غیرنفتی و رهایی از اقتصاد تک محصولی لازم است نرخ ارز افزایش یافته و ارزش پول ملی کاهش یابد.

در مقابل عده‌ای دیگر بر این باورند که مشکل صادرات غیرنفتی ایران تنها با افزایش نرخ ارز حل نخواهد شد، بلکه چه بسا این اقدام به تنهایی، مشکلات بیشتری از جمله افزایش تورم و بی ثباتی در فضای کسب و کار را در پی داشته باشد.

افزایش نرخ ارز یک شمشیر دو لبه است

فیروز ابراهیمی دبیر خانه صنعت معدن وتجارت خراسان رضوی اظهار کرد: در مقطعی که در دولت دهم نرخ ارز سه برابر شد ، اتفاقاتی افتاد که می توان از آن درس گرفت و در شرایط کنونی از آن بهره برد.

وی افزود :در هفته های گذشته شاهد افزایش پنجاه تا شصت درصدی نرخ ارز بودیم ، این اتفاق موجب ایجاد التهاب ونگرانی هایی در بازار کشور شد .

ابراهیمی تصریح کرد : افزایش نرخ ارز یک شمشیر دو لبه است ؛ بالا رفتن ارزش دلار نسبت به پول ملی موجب گران تر شدن مواد اولیه خارجی می شود که تولید کننده داخلی به آن نیاز دارد و در نتیجه موجب افزایش قیمت کالای ایرانی خواهد شد.

دبیرِ خانه صنعت معدن وتجارت خراسان رضوی اضافه کرد: از طرف دیگر افزایش نرخ ارز می تواند موجب کاهش قیمت تولیدات ملی در سطح بازار های جهانی شده و افزایش صادرات و رقابت پذیری بهتر را در پی داشته باشد.

ابراهیمی اذعان کرد:بر اساس تحقیقات صورت گرفته بیشتر صادرات ما بر پایه  بهره گیری از مواد اولیه ِ تولید داخل است . به عنوان مثال محصول استراتژیک زعفران در گذشته با افزایش ناگهانی نرخ ارز به صادرات بهتر و بیشتری دست یافت و سود آوری بالاتری را نصیب کشور کرد.

وی توضیح داد : این موضوع ضروری است که یک پایش جامع در کل کشور صورت گرفته و مزیت های صادراتی هر منطقه بر اساس پتانسیل همان منطقه سنجیده شود تا بتوانیم در برهه  کنونی و با افزایش نرخ ارز ، صادرات کشور را بهبود ببخشیم .

دبیرِ خانه صنعت معدن وتجارت خراسان رضوی ابراز کرد : تولید لوازم خانگی یا محصولاتی شبیه به آن مزیت صادراتی کمتری نسبت به تولید مواد غذایی مانند رب ، بیسکویت و شکلات در ایران دارد زیرا در حوزه  تولید مواد غذایی، صنایع ما وابستگی به واردات مواد اولیه خارجی ندارد .

 ابراهیمی اعلام کرد: با توجه به آمارهای صادراتی سال های گذشته ، بجز میعانات گازی ومحصولات وابسته به نفت ، مواد غذایی حدود 70 درصد حجم صادرات کشور را به خود اختصاص می دهد ، افزایش نرخ ارز در این حوزه می تواند موجب بهبود آمارهای صادراتی در آینده شود .

دبیرِ خانه صنعت معدن وتجارت خراسان رضوی از واقعی شدن قیمت ارز استقبال کرد و گفت : در صورتی که دولت بتواند ارز مورد نیاز تولید کنندگان کشور را با قیمت اعلام شده به آنها برساند ، نه تنها مشکلی در حوزه تولید پیش نخواهد آمد بلکه صادرات نیز افزایش خواهد داشت .

وی با بیان اینکه نرخ ارزشی صادرات کشور در سال گذشته 16 درصد افزایش داشت، اظهار کرد : امروز اولویت تولید کنندگان ، صادرکنندکان و مسئولان کشور باید تولید محصولاتی باشد که صادرات آن ها بر اساس مزیت های ارزشی منطقه خودشان تعریف شده و اقتصادی است .

اگر افزایش نرخ ارز به شرط صحیح مدیریت نشود در صادرات نتیجه معکوس می دهد

موید حسینی صدر،کارشناس تجارت با اشاره به تاثیرات نرخ ارز در صادرات اظهار کرد: افزایش نرخ ارز به نفع صادرات کشور است هر چند که اگر این موضوع به درستی مدیریت نشود، اما بازهم در آینده نتیجه معکوس در پی خواهد داشت.

وی افزود: در تمام دنیا در شرایط تغییر نرخ واحد پولی نسبت به ارزهای جهانی، جلسات مشترکی بین بازار و مدیریت دولتی برگزار شده و به یک توافق مشترک برای تعیین سهم هر کدام از طرفین می رسند.

حسینی صدر ادامه داد:در چنین شرایطی مشخص می شود زمانی که نرخ ارز بالا رفت چه کارهایی باید صورت گیرد که موجب بهبود وضعیت اقتصاد کلان شود اما متاسفانه در کشورما این اتفاق هرگز نمی افتد و از آنجایی که تسهیلاتی برای صادر کنندگان در بانک ها اندیشیده نشده، دریافتی در این حوزه یا به خارج از کشور منتقل شده و یا در بازار سیاه به فروش می رسد.

کارشناس تجارت تاکید کرد: رسیدن به این هدف نیازمند یک اعتماد سازی بین بخش خصوصی و دولتی است که این مهم در پی تشکیل میزهای مشترک و رسیدن به فهم مشترکی در جهت رونق صادرات و کاهش واردات رخ خواهد داد.

وی اذعان کرد:هم اکنون رقابتی بین مدیر تصمیم گیر و بازار شکل گرفته و در نتیجه هیچ اعتمادی بین دو طرف دولتی و خصوصی وجود ندارد.

حسینی صدر افزود: رابطه بین مسئولان دولتی و بخش خصوصی شبیه به بازی شطرنج شده که هر دو طرف به فکر شکست دادن طرف مقابل هستند ،در صورتی که هدف مسئول و بازار باید شکل گیری بازار شفاف و بدون تلاطم باشد.

افزایش نرخ ارز آمار صادرات را در کوتاه مدت افزایش می دهد!

ابراهیم محمد رضا زاده مدیر میز عراق در سازمان توسعه تجارت  افزایش نرخ ارز را در بهبود اوضاع صادراتی کشور موثر ندانست و گفت : اثر تغییرات ارز شاید به صورت کوتاه بتواند میزان صادرات را افزایش دهد اما به مرور شاهد تنش هایی در حوزه  صادرات خواهیم بود .

وی افزود: با افزایش نرخ ارز تولید کننده و صادر کننده می بایست از جهت وزنی ،کالای بیشتری به مشتریانی خارجی بدهد و ممکن است در پایان سال آمارهای صادراتی رشد صعودی را نشان داده وکمی فریبنده باشد اما باید در نظر گرفت افزایش وزنی صادرات در این حالت با افزایش ارزی در این حوزه برابر نخواهد بود .

محمد رضا زاده در  تشریح چگونگی بی تاثیری افزایش نرخ ارز در بهبود آمارهای صادراتی گفت : به طور مثال کارخانه  ایرانی با فروش یک کولر به طرف عراقی 30 دلار کسب می کرد اما اکنون برای اکتساب این 30 دلار باید 1.5 کولر تولید کند و این موضوع به معنای کار بیشتر و درآمد ارزی یکسان است .

 انرژی ارزان ، برند ایرانی را در بازارهای جهانی رقابت پذیر می کند

محمدرضا منصوری نماینده مردم ساوه در مجلس شورای اسلامی اعلام کرد: زمانی که ارزش ریال در برابر ارزها اُفت می کند،باید شاهد رشد صادرات محصولات تولید داخل باشیم.

وی بیان کرد:در چنین شرایط،حقوق کارگران پایین تر از نُرم دستمزدهای جهانی بوده و باتوجه به کم بودن قیمت انرژی در کشور،باید انتظار داشته باشیم که نرخ کالای ایرانی پایین آمده و برند ایرانی بازار جهانی داشته باشد.

منصوری به فقدان توفیق صادرات در زمان افزایش نرخ ارز در سال های گذشته اشاره کرد و گفت:امیدوارم در آینده تدابیر بهتری برای بهره بردن از فرصت پیش آمده در این حوزه اتخاذ شود تا شاهد افزایش آمار صادرات باشیم.


با توجه به اطلاعات به دست آمده آن چه باید مورد توجه سیاست‌گذاران در این حوزه قرار بگیرد آن است که اگر چه افزایش نرخ ارز می‌تواند، انگیزه‌ای در راستای بهبود صادرات غیرنفتی و تراز تجاری ایجاد کند، ولی این تصور که با افزایش نرخ ارز مشکل صادرات در ایران حل خواهد شد، بسیار خوش‌بینانه، غیرواقعی و برخلاف شواهد تجربی است.

به نظر می‌رسد، برخی سیاست‌های غیرقیمتی همچون تغییرات ساختاری در اعطای تسهیلات و اعتبارات، توسعه بیمه‌ها، سیاست‌های حمایتی از سرمایه‌گذاری‌ها، بهبود فضای کسب و کار، تکیه بر تولیدات با مزیت نسبی بالاتر به دلیل افزایش رقابت پذیری در صحنه بین‌المللی به اندازه تغییرات نرخ ارز در بهبود تراز تجاری کشور اهمیت دارند.

انتهای پیام/