تاریخ خبر: کد خبر: 126 دریافت نسخه چاپی

۷۰ ایرانی، داوطلب سفر بی بازگشت به مریخ!

در بلندپروازی ایرانی ها شکی نیست، این را مستشرقان و گردشگران غربی که به ایران سفر کرده اند بارها در سفرنامه های خود نوشته اند. این بار اما پای سفری بی بازگشت در میان است. سفری جسورانه به سیاره سرخ با بلیتی یک طرفه که ۷۰ ایرانی با داوطلب شدن در پروژه ماجراجویانه «مارس وان» شهامت و اشتیاق ایرانی در شکستن مرزهای رویا و واقعیت را به نمایش گذاشته اند.

۷۰ ایرانی، داوطلب سفر بی بازگشت به مریخ!
« باس لنسدروپ» ، مدیر ارشد و از موسسان طرح مارس وان (سفر یک طرفه به مریخ) از میزان استقبال ایرانیان از این ماموریت شگفت زده است.

وی در گفت و گو با ماهنامه « نجوم» می گوید: در مقایسه با بسیاری از کشورهای جهان که زبان انگلیسی در آنها جایگاه قدرتمندی ندارد، افراد زیادی از ایران با ما تماس گرفته اند و خواسته اند که در این پروژه داوطلب شوند و به مریخ بروند. دقیق تر بگویم از ایران بیش از ۷۰ نفر پست الکترونیکی زده اند و آمادگی خود را برای رفتن به مریخ اعلام کرده اند. جالب اینجاست که بدانید ایتالیا فقط ۴۵ داوطلب داشته است. تعداد داوطلبان آلمانی هم از ایرانی ها کمتر و ۳۴ نفر بوده است.

لنسدورپ در پاسخ به این سوال که ایده سفر یکطرفه به مریخ چگونه در ذهنش شکل گرفته می گوید: سال ۱۳۷۶ (۱۹۹۷) وقتی برای اولین بار تصویر مریخ نورد را دیدم با خودم گفتم « می خواهم به مریخ بروم. » به دلیلی که نمی دانم چطور با کلمات توضیحش دهم، به محض این که آن تصویر را دیدم تصمیم گرفتم روزی به مریخ بروم و در آن سیاره گشت و گذار کنم. آن موقع دانشجو بودم و بس. ۲۰ سالم بود و شروع کردم به تحقیق درباره ی مریخ و این که فناوری سفر به مریخ چه قدر پیشرفت کرده و به کجا رسیده و این که چقدر هزینه دارد. و البته در کنارش هم تحصیلم را ادامه می دادم و مدتی پروژه ی سفر به مریخ را در رایانه رها کردم و سراغش نرفتم. تا این که دو سال پیش دو دانشمند آمریکایی مقاله ای در ژورنال کیهان شناسی به چاپ رساندند که از ماموریت و سفری یک طرفه به مریخ می گفت و آن وقت بود که فکر کردم باید دوباره به دنبال این ایده بروم و درباره ی راه های ممکن و جزییات این کار تحقیق کنم و راه حلی برای تامین هزینه و منابع مالی لازم برای این کار بیابم. این شد که با آرنائو، شریکم، نشستیم به بررسی تمام امکانات و راه های ممکن برای انجام این کار و در نهایت به این پروژه رسیدیم که در حال حاضر دائم اجرایش می کنیم و بعد من بخشی از سهام خود را در شرکتی که پیش ترها در آن بودم فروختم و مارس وان را راه انداختم.

لنسدورپ در پاسخ به این که « خیلی ها می پرسند ده ها سال طول کشید که ناسا توانست مریخ نوردهایی به مریخ بفرستد؛ مسوولان مارس وان چطور می خواهند در مدت زمانی این چنین کوتاه انسان را به سیاره ی سرخ بفرستند؟ » گفت: چند دلیل دارد که می توانند این کار را به سرعت انجام دهند و مهمترین این دلایل این که در این پروژه قرار نیست فناوری بازگشت از مریخ را به دست آورند زیرا کسانی را که به مریخ می فرستند قراراست همان جا بمانند. فقط کافی است فناوری فرستادن و فرود آوردن انسان بر سطح مریخ را داشته باشند و فناوری زنده نگه داشتن آنها را در آن سیاره، که البته این فناوری در حال حاضر وجود دارد.

وی معتقد است: سختی ماموریت به مریخی که ناسا و ایسا از آن حرف می زنند، بخش بازگشت از مریخ است نه سفر به مریخ.

اما دلیل دوم هم این که این طور نبوده که ما ماموریت سفر به مریخ را طراحی کرده باشیم و بعد ببینیم فناوری مورد نیاز وجود دارد یا نه. بلکه در واقع ما برعکس این عمل کردیم؛ همه ی فناوری های موجود را بررسی کردیم، کنار هم گذاشتیم و در نهایت مثل قطعه های پازل کنار هم چیدیم تا ماموریت مارس وان را طراحی کنیم؛ آن هم با تکیه ی صرف بر فناوری های موجود، اینها دو دلیل اصلی هستند که ما را قادر می سازند این ماموریت را در زمانی این چنین اندک انجام دهیم.

مدیر ارشد طرح مارس وان در پاسخ به این سوال نجوم که برخی این پروژه را به خودکشی تشبیه کرده اند و این که داوطلبان را با بلیتی یک طرفه به جایی می فرستند که هیچ چیز زمینی در آن نخواهد بود، امری غیر اخلاقی دانسته اند، گفت: « از وقتی که برای اولین بار ایده ی رفتن به مریخ به سرم زد می خواستم به آن سیاره بروم و همیشه هم می دانستم این سفری یک طرفه خواهد بود؛ چون به خوبی می دانستم که فناوری بازگشت از آن سیاره هنوز وجود ندارد. به همین خاطر به عقیده من، این به هیچ وجه ماموریتی غیر اخلاقی نیست. کار ما در این میان چیست؟ خب البته ما نهایت تلاش مان را انجام می دهیم تا امنیت این سفر را تامین کنیم. همیشه سفر به مریخ ریسک و خطرهای بزرگی دارد و ما سعی می کنیم آن را تا جای ممکن امن کنیم. ضروری است که به تمام کسانی که برای این سفر آموزش می بینند و قرار است به مریخ اعزام شوند بگوییم چه خطرهایی بر سر راه شان جود دارد و از تمام ریسک هایی که به جان می خرند آگاهشان کنیم. باید به آنها بگوییم که احتمال از کار افتادن سامانه ی حفظ حیات چه قدر است، یا احتمال این که حباب زیستی شان پاره شود. تمام ریسک ها و خطرها را بهشان می گوییم و آن وقت است که « آنها» باید تصمیم بگیرند که می خواهند به این سفر بروند یا نه. تصمیم بر عهده ی آنهاست. مدیر سلامت و پزشکی ما که مسئولیت گزینش افراد را بر عهده دارد پیش تر متخصص قلب بوده است. یکی از بیماران مبتلا به نارسایی قلبی او می خواسته در پروژه ی ما شرکت کند و به مریخ اعزام شود و نوربرت به سبب وضع قلب او گفته بود که پیشنهاد می کنم این کار را نکنی؛ چون آنجا محیط سخت و دشواری است و احتمال این که زنده نمانی بسیار زیاد است. اما آن مرد به نوربرت گفته بود: « تو نمی توانی برای من تعیین تکلیف کنی. زندگی خودم است. اگر بنشینم در خانه و کاری نکنم در آن صورت زندگی ام هیچ ارزشی نداشته است. » مردم خودشان تصمیم می گیرند و اگر نخواهند بروند، کسی نمی تواند مجبورشان کند. »

وی در بخش دیگری از این گفت وگو در پاسخ به این که پروژه هایی مثل مارس ۱۰۰ نشان مان داده اند که مشکلات زیادی ممکن است در برنامه ی اعزام انسان به مریخ رخ دهند؛ چطور می خواهید از پس مشکلات روانی بر بیایید؟ گفت: نوربرت کرافتس، مدیر پزشکی ما، در یکی از برنامه های قبل از مارس ۱۰۰ همکاری داشته است و به همین خاطر اطلاعات زیادی در این باره دارد. در پروژه ی مارس ۱۰۰ افراد را تک تک انتخاب کرده بودند، نه در قالب یک گروه. پس مهمترین و اولین کاری که می کنیم این است که افراد را تک به تک انتخاب نکنیم. در واقع ابتدا صلاحیت افراد را تک به تک بررسی می کنیم و بعد از جمع این افراد مستقل گروهی تشکیل می دهیم و با کمک روان شناسان و کارشناسان و متخصصان مان این گروه ها را طوری سازمان می دهیم که با هم و در میان اعضای شان همکاری مناسبی برقرار باشد. البته همیشه مشکلاتی وجود خواهد داشت، اما مشکلات در گروه و با همکاری اعضا به حداقل می رسند. خیلی مهم است که پیش از اعزام فضانوردان مان به مریخ هشت سال وقت داریم و در این هشت سال هر سه ماه شبیه سازی اقامت در مریخ خواهیم داشت تا بدین ترتیب بینیم چطور گروه ها به همکاری و همخوانی با هم و در داخل خود رسیده اند.

وی درباره این که آیا گروه ها را بر اساس تفکیک جنسیتی انتخاب می کنید؟ گفت: گروه های ما ترکیب جنسیتی دارند، چون گروه های ترکیبی بازدهی بهتری در شرایط ایزوله دارند تا گروه های تک جنسیتی. اما هنوز نمی دانیم این ترکیب چطور خواهد بود. سعی خواهیم کرد که سهم هر جنسیت در گروه مساوی باشد. یعنی دو مرد و دو زن. اما مهمترین موضوع این است که گروه ها از شایسته ترین و درست ترین افراد تشکیل شده باشند و اهمیت ۵۰ -۵۰ بودن ترکیب جنسیتی در اولویت بعدی قرار می گیرد.

باس لنسدروپ در پاسخ به آنهایی که می پرسند چرا این پروژه را اول روی ماه پیاده نکردید، گفت: خب در بخش سوالات متداول مان بخش جامع و کاملی در این باره داریم، اما به طور خلاصه پاسخ می دهم. چند دلیل برای این تصمیم وجود دارد؛ این که ماه جاذبه ی کمتری دارد، در ماه آب نیست، ماه نیتروژن ندارد، پس منابع اندکی در ماه در دسترس خواهد بود. ماه اتمسفری هم ندارد و در نتیجه مشکلات مان با خرده شهاب سنگ ها در ماه نسبت به مریخ خیلی بیشتر خواهند بود، و روز در ماه برابر است با سی روز زمینی، پس به صفحه های خورشیدی بسیار بزرگ و باتری های عظیم احتیاج خواهد بود تا از پس شب برآییم. اینها مشکلاتی تکنیکی بودند که در ماه با آنها مواجه خواهیم بود. اما گمان کنم مهمترین دلیل این بود که اگر ما پیشنهاد ماموریت و سفری به ماه داده بودیم حالا شما با من تماس نگرفته بودید. سفر به مریخ حقیقتا چیزی نو و حیرت انگیز است.

وی در پاسخ به این که « واکنش کارشناسان و متخصصان فضا به این پروژه ی شما چه بوده و این که آیا از آن استقبال کرده اند یا گفتند که ماموریتی تخیلی است و قرار نیست اتفاق بیفتد؟ » گفت: خب، چیزی که ما متوجه شدیم این است که دانشمندان و متخصصانی که می گویند این ماموریت ممکن نیست معمولا در زمینه ای حرف می زنند که در تخصص شان نیست. مثلا حقوق دانان فضایی می گویند که ارزش رسانه ای این پروژه آن قدر بالا نیست، یا مهندس فضایی می گوید وقتی به مریخ برسید تشعشعات خیلی زیاد خواهد بود. اما وقتی با متخصصان در حوزه ی تخصص خودشان حرف می زنید، وضع فرق می کند. از کارشناسان تشعشعات که می پرسید می گویند مطمئنا راه حلی برای این تشعشعات وجود دارد، یا حقوق دانان می گویند که راهی برای عبور از موانع قانونی وجود دارد یا کارشناسان رسانه که می گویند اگر واقعا این کار را بتوانید انجام دهید برای درآمدهای لازم و سرمایه گذاری ها مشکلی بر سر راه تان نخواهند بود. اگر به وبگاه مان مراجعه کنید و نظرات کارشناسان و مشاورانی را که با ما همکاری می کنند بخوانید می بینید که مطمئنا این پروژه از لحاظ تکنیکی و اقتصادی قابل اجرا است. البته چالش های زیادی پیش رو داریم و باید تک تک آنها را حل کنیم، اما مطمئن هستیم که این کار شدنی است.

وی در پاسخ به این سوال خواندنی « نجوم» که آیا برای داوطلبان در مریخ امکان بچه دار شدن هم وجود دارد؟ گفت: هنوز نمی دانیم که آیا زنان می توانند در جاذبه ۴۰ درصد آبستن شوند یا نه؟ تاکنون تحقیقی در این زمینه انجام نشده است، اما احتمالا امکان پذیر باشد. این را هم نمی دانیم که آیا جنین در این جاذبه اندک رشد نرمال خواهد داشت یا نه، اما این را هم کارشناسان ما انتظار دارند و پیش بینی می کنند که رشد نرمال امکان پذیر باشد. بعد از آن، این مساله پیش می آید که آیا می خواهید در مریخ بچه دار شوید یا نه. درست مثل تمام پدر ها و مادرها در زمین، داوطلبان در مریخ هم باید تصمیم بگیرند که آیا زمان و مکان مناسب برای بچه دار شدن شان هست یا نه. و وقتی در محیطی بسیار خطرناک مثل سیاره سرخ هستید، با فقط و فقط سه همراه (البته همراهانی بسیار مسوولیت پذیر چون ما این طور انتخاب شان کرده ایم) پیش بینی می کنیم با توجه به مسوولیت پذیری و درک بالای آنها از پیچیدگی وضعیت تصمیم بگیرند که آنجا مکان مناسبی برای بچه دار شدن نیست. اما خب زمانی که ۲۰ یا ۲۵ یا ۳۰ نفر در مریخ بودند، شاید زمان آن برسد که کسی تصمیم بگیرد، حالا زمان مناسبی برای بچه دار شدن است.

مدیر ارشد طرح مارس وان درباره این که چه زمانی انسان های مریخی (مقیم مریخ) می توانند بدون نیاز به ما زندگی کنند؟ گفت: بقا و زندگی کردن دو مفهوم متفاوت هستند. به نظرم خیلی زود، شاید حدود ۱۲ سال بعد، می توانم تصور کنم که پایگاه مریخ می تواند مدتی طولانی بدون احتیاج به زمین بقا بیابد. اما تا پیش از آن که رایانه های خودشان ر ا بسازند، یا تمام آن چیز هایی که می خواهند داشته باشند، مثل دارو، تجهیزات پزشکی، سیستم های سلامت و غیره. به نظرم تا این اتفاق زمان خیلی زیادی مانده است. شاید صد سال تا زمانی که پایگاه مریخ کاملا از زمین مستقل شود.

و گفت وگو با « لنسدورپ» با پاسخ به این سوال پایان یافت که « هنوز هم بازگشتی به زمین در کار نخواهد بود؟ »

وی توضیح داد: مطمئنم که در بلند مدت فناوری بازگشت هم به وجود خواهد آمد؛ اما اولین کسانی که به مریخ رفته اند آنقدر به آن جاذبه ی کم عادت کرده اند که بازگشت به زمین برای شان بسیار دشوار خواهد بود. به همین خاطر است که به داوطلبان مان می گوییم هرگز به زمین باز نخواهید گشت و این سفری یک طرفه به مریخ است.

ارسال نظر

آخرین عناوین

آرشیو
<a href="http://www.adobe.com/shockwave/download/index.cgi?P1_Prod_Version=ShockwaveFlash"> Get adobe flash player plugin </a>